Toegegeven, het is hopeloos ouderwets. Het lijkt alsof het in deze tijd van openheid en gelijkheid niet meer thuis hoort.
We zijn openhartig. We twitteren en smsen en delen intimiteiten op Facebook.. We zijn allemaal gelijk, en oh wee als iemand probeert afstand te scheppen door zijn hoofd boven het maaiveld uit te steken. Nederlanders zijn over het algemeen wars van hiërarchie en het simpele gebruik van de U vorm roept veel weerstand op. In het beste geval zegt iemand:’ joh zeg toch ‘jij’ tegen mij, anders voel ik me zo oud’. In het slechtste geval denkt men dat je je ‘beter voelt’ dan de ander.
Heel veel dingen die vroeger van zelfsprekend waren, worden nu als gedateerd ervaren.
Etiquette bijvoorbeeld .
Het motto vandaag de dag is: Relax! Maak het je makkelijk.
Gemakkelijk zittende kleding naar de opera.
Eten wanneer je daar zin in hebt, liefst bij de t.v, de computer of de I pad.
Praten ‘life’, via internet en sms neemt een prominente plaats in.
En iedereen van oud tot jong wordt met ‘je’ aangesproken.
Vooral niet ‘moeilijk’ en ingewikkeld doen.
Maar maken al deze zaken het leven nu inderdaad gemakkelijker?
Etiquetten waren ooit de smeerolie van de maatschappij.
Ze bouwden rust en duidelijkheid in de sociale omgang.
Het gebruik van de beleefdheidsvorm ‘U’ bijvoorbeeld, creëert afstand maar ook respect.
Als iemand U tegen je zegt , dan is er een zekere afstand, en dat kan heel prettig zijn. Beleefd maar nog niet al te dicht bij. Op het moment dat iemand heel dicht bij is, is het heel moeilijk om weer afstand te scheppen zonder de ander te kwetsen.
Persoonlijk vind ik het heel prettig om oudere mensen met U aan te spreken. Dat voelt voor mij respectvol. Daarnaast vind ik het ook prettig om de verkoopster in de winkel, de ober in het restaurant en de leraar van mijn kinderen met U aan te spreken.
Ik ben het met U eens als U zegt dat respect niet altijd samengaat met het gebruik van het woordje U, maar ik denk dat het belang van afstand in onze maatschappij onderschat wordt.
Een groot aantal leraren op middelbare scholen zou mijn inziens gebaat zijn bij wat meer afstand naar hun leerlingen toe. Een aantal hele goede leraren heeft dit absoluut niet nodig, maar daarnaast bestaat er en groot aantal mensen die les geven of leiding in een bedrijf, die een steuntje in de rug zouden kunnen gebruiken bij het houden van afstand.
En het is ook heel mooi om zelf te kunnen beslissen wanneer je er voor kiest om de afstand te verkleinen en elkaar te tuttoyeren.
Samen eten aan een zorgvuldig gedekte tafel is ook een uitstervende gewoonte. Een snelle maaltijd zonder speciale aandacht op gegeten zorgt uiteindelijk voor dikke en ongezonde mensen. Het rustig en aandachtig klaarmaken van een maaltijd, het zorgvuldig dekken van de tafel en het samen eten ,waarbij er aandacht wordt geschonken aan de tafelconversatie levert veel meer op dan men in eerste instantie zou denken. De daarbij horende regels : eerst je mond leegeten voordat je iets zegt, je bestek neerleggen (liefst niet in de roeispaanstand) als je iets verteld, op elkaar wachten voor je van tafel op staat, zorgen voor rust en een respectvolle sfeer aan tafel.
Bij de hap- slik- weg gewoonte krijg je wel het benodigde aantal calorieën binnen (waarschijnlijk zelfs te veel) maar ga je volledig voorbij aan de vreugde van het klaarmaken van een maaltijd, het samen delen, het aandachtig proeven en het rustmoment.
Een laatste punt wat mij bezighoud is discretie.
Discretie, niet alleen naar anderen toe, maar ook naar jezelf. Waarom zou je je hele hebben en houden op internet zetten? Overal over praten? Overal je mening over ventileren?
In emotie komen er bij mensen heel veel woorden op. Als deze meteen gecommuniceerd worden, kunnen ze onnodig veel schade aanrichten. Vroeger moest je lang nadenken en een brief schrijven of naar iemand toe gaan als je iets dwars zat, dan was de ‘soep’ al een flink stuk afgekoeld en je mening inmiddels heel wat genuanceerder.
Het kunnen bewaren van een geheim, het zorgvuldig omgaan met de kwetsbaarheden van degenen om je heen, zijn kwaliteiten die mijn inziens niet voldoende gewaardeerd worden.
Het is soms verleidelijk om een jeuïg verhaal te verhalen tijdens een borrel en daarmee eigenlijk iemand anders heel kwetsbaar te maken. Roddelen is niet ok, laten we dat gewoon weer als gedragsregel in gaan voeren.
Als de etiquetten aangepast worden aan de moderne tijd, kunnen ze bijdrage aan een zorgvuldigere samenleving waar meer rekening met elkaar gehouden wordt, niet omdat het ‘moet’ maar omdat men dit wil. Omdat we allemaal beter worden van een samenleving waar we rekening met elkaar houden en veilig zijn bij degenen die we vertrouwen.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten